פרעפיקסן און סופיקסן

די בוי־שטיינער פון אידישע ווערטער — פארזעצלעך און נאכזעצלעך

פארזעצלעך

prefix
אוועק+פרעפיקסawayבאוועגונג פון דא אוועק, ווייטער פון דעם ארטאוועקגיין, אוועקנעמען, אוועקשטעלןאויס+פרעפיקסout, completelyענדיגן אינגאנצן, אדער ארויס פון עפעסאויספילן, אויסזען, אויסהערןאולטרא+פרעפיקסultra-גאר שטארק אדער עקסטרעםאולטרא-ארטאדאקס, אולטרא-מאדערן, אולטרא-שנעלאיבער+פרעפיקסover, re-איבער עפעס, נאכאמאל, אדער איבערגעבן ווייטעראיבערגעבן, איבערקוקן, איבערליינעןאייבער+פרעפיקסupper, chiefפארציע וואס באדייט אויבן אדער הויפטאייבערהאנט, אייבערהעמד, אייבערפלאך, אייבערשטעראן+פרעפיקסon, beginning of an actionא פרעפיקס צו ווערבן: אנקומען צו א ציל, אנרירן, אדער אנהייבן (אנקומען, אנטון, אנהייבן)אנהייבן, אנקומען, אנזאמלעןאנטי+פרעפיקסanti-א פארוואנדלונג וואס מיינט קעגן עפעסאפ+פרעפיקסoff, completionא פרעפיקס צו ווערבן: ענדיגן א זאך (אפמאכן), אדער אוועקנעמען פון עפעס (אפשניידן)אפגעבן, אפמאכן, אפרעדןאראפ+פרעפיקסdown, downwardבאוועגונג פון אויבן אראפ, צו א נידריגערן ארטאראפברענגען, אראפגיין, אראפנעמעןארויס+פרעפיקסout, outwardבאוועגונג פון אינעווייניג ארויס, אין דרויסןארויסברענגען, ארויסגיין, ארויסקומעןארויף+פרעפיקסup, upwardבאוועגונג פון אונטן ארויף, צו א העכערן ארטארויפברענגען, ארויפגיין, ארויפקוקןאריבער+פרעפיקסover, acrossבאוועגונג פון איין זייט צו די אנדערע, אריבער עפעסאריבערברענגען, אריבערגיין, אריבערשפרינגעןאריין+פרעפיקסin, intoבאוועגונג פון דרויסן אריין, אין אינעווייניגאריינברענגען, אריינגיין, אריינלייגןגע+פרעפיקסpast participle prefix (ge-)פארגאנגענהייט-פארם פרעפיקס פאר ווערטערמיני+פרעפיקסminiא קליינער פארמאטמיני-בוק, מיני-ווען, מיני-קאמפייןמיקרא+פרעפיקסmicro-א פארזילב וואס באדייט זייער קלייןפאר+פרעפיקסfor-, fore-א פרעפיקס צו ווערבן וואס ענדערט זייער טייטש (פארקויפן, פארשטיין, פארלירן)פארברענגען, פארקויפן, פארלירןצוריק+פרעפיקסbackבאוועגונג צוריק צום פריערדיגן ארט אדער צושטאנדצוריקקומען, צוריקגעבן, צוריקרופן

נאכזעצלעך

suffix
+דיגסופיקס+ונגסופיקס-ing, -tionמאכט פון א ווערב א סובסטאנטיוו פון די טוּונגערקלערונג, באוועגונג, זיצונג+ישסופיקס-ish, -icמאכט אן אדיעקטיוו — אין דעם שטייגער פון, געהעריג צואידיש, קינדיש, חסיד'יש+לסופיקסdiminutive suffixדימינוטיוו — מאכט די זאך קלענער אדער מער באליבטטישל, שטעטל, ספרל+ליךסופיקס+נישסופיקס-ness (state, result)מאכט א סובסטאנטיוו פון א צושטאנד אדער רעזולטאטגעשעעניש, בענקעניש, פארלוירעניש+עלעסופיקסsecond diminutive suffixצווייטער דימינוטיוו — נאך קלענער און מער צערטלעך ווי ־לטישעלע, שטעטעלע, קינדעלע+ערסופיקס-er (agent, origin)מאכט פון א ווערב דעם וואס טוט עס (לערער), אדער פון אן ארט איינעם וואס שטאמט פון דארט (סאטמארער)לערער, שרייבער, סאטמארער+קייטסופיקס-ness, -ityמאכט פון אן אדיעקטיוו א סובסטאנטיוו פון אייגנשאפטשנעלקייט, שיינקייט, קליינקייט+שאפטסופיקס-ship, -hoodמאכט א סובסטאנטיוו פון א צושטאנד אדער א גרופעפריינדשאפט, איידעמשאפט, שכנישאפט